معرفی کتاب تجربه‌های عرفانی در ادیان

معرفی کتاب تجربه‌های عرفانی در ادیان

معرفی کتاب تجربه‌های عرفانی در ادیان حمیدرضا مظاهری سیف است. این کتاب توسط انتشارات بوستان کتاب منتشرشده است. اين اثر به مطالعه عرفان و تجربه عرفاني در اديان الهي و سنت‌های معنوي جهان می‌پردازد. نويسنده در آغاز علاوه بر طرح اين فرضيه كه تمام مكاتب عرفاني مفاهيم مشتركي از مقوله‌های وحدت شهود و فنا در خوددارند از معناي تجربه عرفاني و مسائل فلسفي مربوط به آن سخن گفته است. ادامه كتاب به بررسي تجربه عرفاني در سنت‌های معنوي بوميان قاره امريكا تايوييسم بوديسم و هندوييسم و مطالعه عرفان مسيحي يهودي و اسلامي اختصاص يافته است. در این تحقیق، شاخص‌های مشترک و معیارهای تمایز و ارزیابی مکاتب مختلف عرفانی، طی چند مقاله مورد بررسی قرار گرفته و ارائه شده است. کتاب حاضر در هشت فصل، تجربه‌های عرفانی در ادیان را به بحث نشسته است؛ فطرت گرایی در تعریف و تبیین تجربه‌های عرفانی، شامانیم؛ عرفان طبیعت‌گرای وهم جو، مائوئیسم؛ طبیعت‌گرای واقع‌بین، هندویسیم (انسان‌گرای الهی)، بودیسم (انسان‌گرای الحادی)، عرفان یهودی؛ خداگرای انسان ستیز، عرفان مسیحی؛ خداگرای انسان انگار، عرفان اسلامی؛ خدا‌گرای انسان باور.

در این تحقیق شاخص‌های مشترک و معیارهای تمایز و ارزیابی مکاتب مختلف عرفانی، طی چند مقاله بررسی می‌شود. در مقاله نخست نشان داده می‌شود که تمام مکاتب عرفانی، تجربه مشترکی از وحدت غایی دارند که تجربه‌گر یا سالک و یا عارف شهود می‌کند و نیز در این تجربه، خود را فانی و محو در آن حقیقت یگانه می‌یابد؛ بنابراین، سه مقوله تجربه وحدت، شهودی بودن و احساس یا ادراک فنا، شاخص‌های مشترک تجارب عرفانی‌اند و بدون این شخص‌ها هیچ تجربه باطنی و معنوی به حریم عرفان وارد نمی‌شود، اگرچه بتوان آنها را تجارب اخلاقی یا انواع دیگری از تجربه دینی نامید. 

در مقاله‌های بعدی، این تجربه عرفانی در ادیان و سنت‌های معنوی کهن بررسی می‌شود. در این بررسی‌ها سنت‌های معنوی بومیان قاره آمریکا، تائوئیسم، بودیسم و هندوئیسم به ترتیب در چهار مقاله پژوهش می‌شود و در سه مقاله دیگر به مطالعه انتقادی عرفان یهودی، مسیحی و اسلامی می‌پردازد. درنهایت به طبقه‌بندی تجربه عرفانی در این مکاتب پرداخته و توازی هرمنوتیکی آنها اثبات می‌شوند که تز اصلی این تحقیق است و نشان می‌دهد که می‌توان از مقایسه و درجه‌گذاری برتری و خلوص تجربه عرفانی در مکاتب گوناگون سخن به میان آورد. توازی هرمنوتیکی بدین معناست که این تجربه‌ها در راستای فطرت توحیدی ـ‌‌که در همه انسان‌ها مشترک بوده و تغییر و تحولی نمی‌یابد‌ـ صورت گرفته است، ولی با توجه به تأثیری که اعتقادات، اعمال و آیین‌ها در شکل‌گیری تجربه‌های عرفانی دارند در سطوح مختلفی جای می‌گیرند؛ از این‌رو، از حیث برتر و فروتر یا ناب‌تر و ناخالص‌تر بودن مقایسه‌پذیر هستند. 

کتاب‌های قرآن کریم، تجربه دینی، تفسیر المحیط‌‌الاعظم، جامع‌الاسرار و منبع‌الانوار، مفهوم امر قدسی، عرفان و فلسفه، آیین بودا، یی‌چینگ طریقت ظهر عشق، علم و فلسفه، فلسفه دین در قرن بیستم، صوفیسم و تائوئیسم، جهان مذهبی ادیان در جوامع امروز، دین و روان، تاریخ فلسفه چین، درآمدی به فلسفه دین، تاریخ ادیان جهان، مبانی فلسفی مسیحیت، یهودیت، راه بودا، رشحات‌البحار، المیزان، ادیان آسیایی، حقیقتی دیگر، سنجش خرد ناب، دین‌شناسی تطبیقی، وارستگی، بحارالانوار، میزان‌الحکمه، المنطق، نقد و نظر، تاریخ جامع ادیان، عرفان مسیحی، فلسفه دین و ... از منابع مورد استناد نویسنده در تدوین این اثرند. در انتهای این اثر، نمایه‌ای از آیات، اعلام و موضوعات نیز درج شده است.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

جايگاه انسان كامل در نظام هستي از منظر عرفا

جايگاه انسان كامل در نظام هستي از منظر عرفا

اين نوشتار با روش توصيفي-تحليلي به جايگاه انسان كامل در نظام هستي ا ز منظر عارفان مسلمان پرداخته است. از منظر آنان انسان كامل، خليفه حق‌تعالي، قطب عالم امكان و واسطه دريافت فيض از حق‌تعالي است. به عقيده بسياري از عرفا، انسان كامل به منزله روح عالم هستي مي‌ماند؛ همان‌گونه که روح امور بدن را تدبير مي‌كند، انسان كامل هم امور عالم را تدبير مي‌نمايد؛ گرچه به لحاظ بشري خود وي توجه نداشته باشد. هرگاه انسان كامل از عالم دنيا به عالم آخرت منتقل شود، خزائن الهي نيز به آن عالم منتقل خواهند شد، بساط عالم ماده جمع خواهد شد و رستاخيز قيام خواهد كرد. اين باور اهل تصوف، با عقايد شيعي، بسيار هماهنگ است؛ زيرا روايات شيعي نيز در اين معنا، صراحت دارد كه هرگاه حجت خدا از روي زمين ارتحال يابد، زمين متلاشي خواهد شد؛ ويژگي‌هاي كه از زبان اهل تصوف براي اهليبت بيان شده است، حاكي از اين مطلب است كه از منظر آنان انسان كامل، منطبق بر اهلبيت (ع) مي‌شود.
حقيقت متعالي و تعينات آن

حقيقت متعالي و تعينات آن

حقيقت متعالي، حقيقتي است كه از هر قيدي رها است؛ از اين حقيقت به غيب الغيوب و هويت مطلقه و وجود من حيث هو هو، نيز تعبير كرده‌اند. اين حقيقت در مرتبه اطلاق هيچ حكمي را نمي‌پذيرد، به همه موجودات نسبت يكسان دارد؛ اما از لازمه آن، علم به ذات و شعور به كمال ذاتي و اسمائي است. علم به ذات موجب، افتادن بي‌تعين در دام تعين مي‌شود.
جایگاه عقل در نظام سلوکی عرفا

جایگاه عقل در نظام سلوکی عرفا

عقل در نظام سلوکی عرفا، دارای دو جایگاه مجزا است. عقل در مراحل ابتدایی سلوک هدایتگر، راهگشا و روشنگر است؛ اما در مراحل عالی‌تر سلوکشان هدایتگری و راهبری از عقلانیت و تعقل جدا می‌شود؛ در این راستا باید توجه داشت که منزلت عقل نفی نمی‌شود، بلکه عقلانیت در صیرورت وجودی عارف به امری فراعقلی و نه غیرعقلی تبدّل و تحول می‌یابد. متاسفانه نزد برخی راهروان طریق سلوک این امر به مثابه ضد عقلی بودن تعالیم عرفانی تلقی می‌شود، حال آن‌که میان امر فراعقلی و امر غیر عقلی تفاوت و تمایز معناداری است که می بایست مورد توجه و تأمل عرفان پژوهان و سالکان راه قرار گیرد؛ در این مقاله ضمن پرداختن به مفهوم انسان‌شناختی و وجودشناختی مفهوم عقل، به تفاوت و تمایز میان این دو ساحت اشاره و لوازم معرفت شناختی آن استخراج خواهد شد.
الگو رویش اعتقادی افراد و جریانات از منظر قرآن کریم

الگو رویش اعتقادی افراد و جریانات از منظر قرآن کریم

قرآن کریم با استفاده از آیات خویش انسان را به‌سوی کمال سوق می‌دهد؛ پس باید بر طبق این فرمان‌ها روند زندگی را در مسیر رویش قرارداد. با بررسی و تحلیل الگوی رویش می‌توان اصلی‌ترین نقش را در خود فرد و آن جامعه جستجو کرد که ایمان را در درون خویش حس نمودند و فطرتشان علی‌رغم، القائات منفی افراد دیگر، ایشان را به این مسیر نزدیک نمودند، مانند همسر فرعون که با توجه به محیطی دور از معنویات، به دیندار شد...

پر بازدیدترین ها

رشد معنوی انسان از منظر قرآن و حدیث

رشد معنوی انسان از منظر قرآن و حدیث

این پژوهش نشان می‌دهد که ایجاد رابطه درست بین فرد و مسائل خود، ایجاد رابطه درست بین فرد و دیگران و ایجاد رابطه با خدا و کسب آرامش در پرتو آن از آثار رشد معنوی است؛ همچنین، تفکر، ایمان، انجام خوبی و ترک زشتی از علل رشد معنوی و جهل، کفرورزی و پیروی از شهویات از موانع رشد معنوی است.
آسیب‌ها و تهدیدهای اختلافات مذهبی در جهان اسلام

آسیب‌ها و تهدیدهای اختلافات مذهبی در جهان اسلام

مقاله حاضر ضمن بررسی فلسفه تفاوت‌ها و تنوع‌های میان انسان‌ها، تنوع و اختلاف از دیدگاه اسلام و انواع اختلافات مذهبی را تبیین و سپس به عوامل پیدایش اختلاف و تفرقه مذاهب را به لحاظ درونی و بیرونی پرداخته و نتایج و آثار ناشی از آن را بیان می‌کند...
حقیقت یوگا

حقیقت یوگا

در این مقاله با تکیه بر اصلی‌ترین متن یوگا، یعنی یوگاسوتره، حقیقت یوگا بررسی شده است و رابطه آن با آیین هندوییسم، اهداف و آثار آن مورد بررسی قرار گرفته است...
جهانی شدن، دین و چالش های دینی

جهانی شدن، دین و چالش های دینی

رابطه ی بین دین و جهانی شدن به چه نحو است؟ مذهب چگونه در چشم انداز جهان گرایانه جای می گیرد؟ آیا جهانی شدن ...
Powered by TayaCMS