پرسش:
مفهوم و ماهیت سبک زندگی چیست ؟
پاسخ:
مفاهیم را نباید خلط کرد. متأسفانه مفهوم سبک زندگی را با چند
مفهوم نزدیک به آن، مثل فرهنگ، اخلاق، روش و مهارتهای زندگی هم معنی گرفته و یکسان
به کار میبرند. حجم بالایی از مطالب معارف اسلامی توصیه هایی است برای بهزیستی و
طرق بهتر زندگی کردن مانند اینکه دروغ نگویید، غیبت نکنید، محبت کنید، روابط قوم و
خویشی داشته باشید و... که همگی جنبه اخلاقی دارند. یا اینکه چگونه دوستان بیشتری
داشته باشیم، چگونه خواب راحتتری داشته باشیم، چگونه از فضای کوچک آپارتمانمان
استفاده بهینه کنیم و مواردی مشابه که در حوزه مهارتهای زندگی مطرح است. امّا
اینها هیچکدام سبک زندگی به معنای دقیق نیست، «مفهوم سبک زندگی در علوم اجتماعی،
الگوی کنشهای مُرجّح است یا کنشهای مرجّحی که دارای الگو است.» پس بنا بر این
تعبیر، سبک زندگی دو ویژگی اصلی دارد: یکی داشتن الگو و سبک و دوم اینکه در کنشها
نوعی ترجیح وجود دارد. به عبارتی مردم بسیاری از رفتارها را بر حسب اجبار یا عادت
انجام میدهند، امّا بخشی از رفتارهایشان از سر انتخاب و ترجیح است. این انتخابها
به باورها و سلیقه های افراد بر میگردد و در نتیجه با هم تناسب و ربط دارند. این
مناسبات یا الگومندی همان سبک زندگی است. از این رو «سبک زندگی دینی» سبکی است که
الگوهای مطرح در آن از ترجیحات دینی یا مبتنی بر مبانی دینی پدید آمده است.